تبلیغات
علمای شیعه

علمای شیعه
قالب وبلاگ

سید رضی و سید مرتضی را بشناسیم

دو برادر بزرگ شیعه
سید رضی و سید مرتضی علم الهدی دو برادر اندیشمند و دو تن از بزرگان شیعه در قرون چهارم و پنجم هجری هستند که به تنهایی صاحب سهم بزرگی از تعالی مکتب شیعه و فقه جعفری می باشند.
دو برادر بزرگ شیعه
سید رضی و سید مرتضی علم الهدی دو برادر اندیشمند و دو تن از بزرگان شیعه در قرون چهارم و پنجم هجری هستند که به تنهایی صاحب سهم بزرگی از تعالی مکتب شیعه و فقه جعفری می باشند. تدوین و گردآوری خطبه ها، نامه ها و سخنان گهربار امیر المومنین علی (ع) در قالب نهج البلاغه توسط سید رضی به تنهایی کافی است تا سهم این دوبرادر را در مکتب شیعه جعفری متوجه شویم. در این تحقیق زندگی، مدارج علمی و تحصیلات، تالیفات و آثار این دو برادر مورد بررسی قرار گرفته است. شناخت اندیشمندان بزرگ اسلام و شیعه در طول قرون متمادی بعد از اسلام میتواند ما را در شناخت بهتر دین اسلام و مذهب شیعه یاری نماید.ابو الحسن، محمد بن حسین بن موسی موسوی بغدادی، معروف به سید رضی در سال 359 ه.ق در شهر بغداد به دنیا آمد و سید مرتضی ملقب به علم الهدی در سال 355 هجری قمری به دنیا آمد.این دو بردار که در نوجوانی از علمای طراز اول شیعه شدند از خانواده ای شریف و اصیل و از نسل ائمه معصومین علیهم السلام است.نسب آنها از طرف پدر به امام موسی کاظم (علیه السلام) واز طرف مادر به امام زین العابدین (علیه السلام) می رسد.پدر سید رضی و سید مرتضی ابو احمد حسین، ملقب به طاهر و ذوالمنقبتین است که از شخصیت های برجسته و مورد توجه حکومت وقت بود. او بزرگ سادات و مسئول رسیدگی به شکایات مردم و امیر حج بود.مادرشان نیز فاطمه دختر ابو محمد، حسین بن احمد بن محمد ناصر کبیر، زنی دانشمند و با تقوا بود وشیخ مفید کتاب "احکام النسا»" را به درخواست ایشان به نگارش درآوردند.بر اساس نوشته های مورخان بزرگ شیعه شبی شیخ مفید اندیشمند برگ شیعه در قرن چهارم فاطمه زهرا (سلام الله علیها) را در خواب دید که دست امام حسن و امام حسین (علیهماالسلام) را در حالی که دو کودک خردسال هستند گرفته و نزد او آورد و فرمود: "ای شیخ به این دو کودک من علم فقه بیاموز".شیخ مفید پس از بیدار شدن، از این خواب خود شگفت زده شد. صبح همان روز مادر سید رضی و سید مرتضی دست دو کودک خود را گرفته و نزد او آورده و گفت: "ای شیخ به این دو کودک من علم فقه بیاموز".شیخ مفید از این حادثه منقلب و گریان گشت و خواب خود را برای آنان تعریف کرده و مسئولیت تربیت و تعلیم این دو سید بزرگوار را عهده دار گردید.سید رضی شخصیتی اندیشمند و دارای قدرت هوش و درکی بالا بود و به زودی توانست مدارج عالی فقه را نزد استاد خود طی کند. او مدرسه ای در شهر بغداد تاسیس کرد و به تربیت شاگردانی در علوم اسلامی پرداخت. کتابخانه بزرگی نیز برای استفاده شاگردان خود در آن مدرسه برپا نمود.در سال 388 ه.ق بهاء الدوله او را به جانشینی خود برگزیده و لباس های فاخری به او هدیه داده و او را به مقام ریاست سادات و مسئول رسیدگی به شکایات مردم و امارت حج منصوب نمود. در سال 397 ه.ق نیز از طرف بهاء الملک همین مقام به او داده شد. در سال 388 ه.ق از طرف بهاء الدوله ملقب به "شریف جلیل" ودر سال 398 ه.ق ملقب به "ذو المنقبتین" گردید ودر همان سال از طرف بهاء الدوله ملقب به "رضی ذو الحسبین" گشت. در سال 401 ه.ق نیز از طرف قوام الدین ملقب به "شریف اجل" شد.از اساتید سید رضی می توان به شخصیت های مانند شیخ مفید، محمد بن محمد بن نعمان، ابو بکر، محمد بن موسی خوارزمی، ابو الحسن، علی بن عیسی ربعی، ابو الفتح، عثمان بن جنی موصلی و ابو سعید، حسن بن عبد الله سیرافی،اشاره کرد

تالیفات سید رضی:
سید رضی دارای تالیفاتی ارزشمند است مانند:1 نهج البلاغه، که جمع آوری و تدوین آن بوسیله ایشان صورت گرفته است 2 خصائص الائمه (علیهم السلام) 3 تلخیص البیان عن مجاز القرآن 4 المجازات النبویه 5 حقایق التاویل فی متشابه التنزیل.سید رضی سرانجام پس از عمری خدمت به جهان اسلام و تشیع، در سن 47 سالگی و در سال 406 ه.ق در شهر بغداد دیده از این جهان فرو بست و در کاظمین، در کنار قبر امام موسی کاظم و امام جواد (علیهماالسلام) دفن شد.
سید مرتضی علم الهدی
سید مرتضی علم الهدی کنیه اش علم الهدی و لقبش ذوالثمانین , ابوالثمانین وذوالمجدین و شریف می باشد. علم الهدی در محیط علمی مساعد رشد و نما کرد و از محضر بزرگان و افرادی مانند:شیخ مفید, خطیب ادیب , ابن نباته و شیخ حسن بابویه بهره جست.
شیخ طوسی شاگرد بزرگ سید مرتضی:
او حوزه درسی بسیار غنی و در علوم متنوعه تدریس داشته است و هر یک از شاگردان او شهریه معینی داشته اند, چنانچه شیخ طوسی را ماهی دوازده دینار اشرفی طلای هیجده نخود و قاضی ابن البراج را ماهی هشت دینار و هر یک از شاگردان دیگر را به فراخور حال خود شهریه می داده است. شاگردانی مانند:شیخ طوسی صاحب دو کتاب از چهارگانه کتاب مرجع شیعه , قاضی ابن البراج , ابوالصلاح حلبی , ابوالفتح کراجکی , سالار بن عبدالعزیز دیلمی و دهها نظایر این بزرگان را در حوزه درسی خویش تربیت نمود.
تالیفات سید مرتضی :
در کتابخانه سید مرتضی , هشتاد هزار جلد کتاب بوده است که اغلب آنها ازکتابهای مورد مطالعه یا تالیف او بوده است.یکی از معاصرین او می گوید:کتابهای سید را شماره کردم , به هشتاد هزار جلد رسید که اغلب آنها ازمحفوظات یا مصنفات او بوده است.ثعالبی مورخ نامی نیز در تایید این گفتار اضافه می نماید: در بغداد پس ازوفات سید مرتضی با اینکه قسمت عمده کتابهای او را به امرا و وزرا اهدا کرده بودند, باز باقیمانده آنها را به سی هزار دینار قیمت کردند. او دارای تالیفات متعددی است که هر کدام نشانگر وسعت علم و تبحر وگسترش کرانه ای دانش و فضیلت او بوده است مرحوم مدرس , صاحب ریحانه الادب بیش از 72 جلد از آنها را با اسم و رسم نام می برد, ولی برخی از آنچه که راجع به فقه و اصول فقه می باشد, به این ترتیب می باشد: 1- الانتصار.2 -جمل العلم و العمل.3- الذریعه فی اصول الشریعه (در اصول فقه ).4- المحکم و المتشابه.5- المختصر.6 -ما تفردت به الامامیه من المسائل الفقهیه.7- المصباح.8 - الناصریات.و جز آنها, کتابهای الامالی, جواب الملاحده فی قدم العالم , درر الفوائد وچند جلد دیگر.
برگهایی از زندگی دو برادر:
دانشمند مورخ معاصر مرحوم علی دوانی که به تازگی فوت نموده است در بیوگرافی این فقیه وارسته از رجال ابوعلی , از کتاب اتحاف الوری , ضمن حوادث سال نقل کرده است که در این سال سید مرتضی و برادرش سید رضی به زیارت بیت الله الحرام شتافتند در بین راه ابن جراح طائی از آنها طلب چیزی کرد و آنها نه هزار دینار از مال خالص خویش را به اودادند و باز نوشته اند که وقتی چند کتاب به قیمت ده هزار دینار یا بیشتر برای سیدمرتضی خریداری کردند, موقع مطالعه دید که بر پشت یکی از آنها این دو شعر رانوشته اند که ترجمه این اشعار چنین است: گاهی احتیاج وامی دارد که اوراقی را که بیشتر مورد علاقه است , فروخته گردد من گمان نمی بردم که روزی برسد که آن اوراق را بفروشم هرچند طلبکارها مرابه زندان وامی داشتند).این اشعار حاکی از فقر فروشنده آن بود که از روی ناچاری آن کتب نفیس رافروخته است سید (ره ) تمام کتابها را به صاحبش مسترد نمود و آن ده هزار دینار را نیزبه او بخشید.سید مرتضی دهکده ای از املاک خود را وقف مصرف کاغذ فقها کرده بود که عوائد آن صرف تالیفات مجتهدین گردد.در مورد لقب علم الهدی , مورخین نگاشته اند که ابوسعید وزیر القادر بالله در سال 420 بیمار شد شبی در خواب دید که امیر مومنان (ع) به او می فرماید: به علم الهدی بگو تا برای تو دعا کند تا ازبیماری بهبود یابی وزیر گفت : یا امیر المومنین , علم الهدی کیست ؟فرمود: علی بن الحسین موسوی است چون از خواب برخاست , نامه ای به سید مرتضی نوشت که برای او دعا کند و در آن نامه او را علم الهدی خواند.سید مرتضی برآشفت و از وزیر خواست که او را با این لقب بزرگ نخواند وزیر گفت به خدا قسم امیر المومنین ( ع) امر فرموده که شما را به این لقب بخوانم بعداز آنکه وزیر از دعای سید مرتضی شفا یافت , از سوی خلیفه حکم شد که منشیان در نامه های رسمی و عموم مردم او را با این لقب بخوانند و بدین گونه ملقب به علم الهدی گردید. نجاشی درکتاب رجال خود می نویسد : علم الهدی درسال 436 در بغداد وفات یافت فرزندش بر او نماز گذارد و در خانه اش دفن شد من وابویعلی جعفری (داماد شیخ مفید) و سلا ر بن عبدالعزیز او را غسل دادیم. اخیرا جنازه او به کربلای معلی منتقل شده و در جوار مطهر حضرت سیدالشهدا ( علیهم السلام ) مهمان آن بزرگوار گردیده است.

منبع : www.ebtekarnews.com الف

برچسب ها: سید رضی و سید مرتضی را بشناسیم، دو برادر بزرگ شیعه، تالیفات سید رضی، سید مرتضی علم الهدی، شیخ طوسی شاگرد بزرگ سید مرتضی، تالیفات سید مرتضی، برگهایی از زندگی دو برادر،
[ چهارشنبه 10 خرداد 1391 ] [ 08:30 ب.ظ ] [ ] [ نظرات ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

نویسندگان
نظر سنجی
از کدام مرجع، تقلید می کنید؟








آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب


علمای شیعه

Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت

سایت مراجع تقلید

 آیت الله سید علی خامنه ای (مد ظله العالی)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله جواد تبریزی (رحمة الله علیه)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله محمد تقی بهجت (رحمة الله علیه‌)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله نوری همدانی (مد ظله العالی‌)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله  سید صادق شیرازی (مد ظله العالی)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله لطف الله صافی (مد ظله العالی‌)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله ناصر مکارم شیرازی (مد ظله العالی‌)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله فاضل لنکرانی (رحمة الله علیه)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله سید علی سیستانی (مد ظله العالی)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله وحید خراسانی (مد ظله العالی ‌)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله جوادی آملی (مد ظله العالی ‌)
اااااااااااااااااااااااااااااااااااااا
 آیت الله جعفر سبحانی (مد ظله العالی)

جهت دریافت كد لوگوی مراجع كلیك كنید

اهل بیت